Namrun Kalesi’nin Mimari Özellikleri


Bu makale 2015-10-07 09:34:27 eklenmiş ve 792 kez görüntülenmiştir.
DR. MUSTAFA ERİM

 

Ermeni tarihinin en ünlü kalelerinden biridir. Kireç taşından oluşan büyük bir kaidenin üzerine yerleşmiştir. ( Bulgar dağının güney burnundaki ) Üç vadinin kesişimin de, kuzey ve güney yönlerine hakim bir alandadır.

Kalenin doğu cephesi, yüksekliği 30 - 40 metre arasında değişen sarp bir uçurumdur. Kalenin güneydoğusundaki duvar kalıntıları savunma amaçlı olmayan yapılara aittir. Kuzeybatı sınırındaki kuru hendek kaleyi üzerine yerleşmiş olduğu yükseltinin geri kalan kısmından ayırır. Kalenin batı tarafı (hendekten güney uca kadar) dar teras serilerinden oluşur. Bu teraslar 3-10 metre yüksekliğindeki doğal dik kayalardan oluşur.

Terasların üzerinde yığma taş duvar izleri vardır. Kalenin güneybatısından yaklaşırken göze çarpan ilk ortaçağ yapısı ( O ) hamamdır. Bu yapı çok kötü durumdadır. Hamamın hemen kuzeyinde iki merdiven bulunur. Bu merdivenler bizi dışkalenin iki kapısına ( N ve L ) ulaştırır. Bu kapılar çok harap durumda olduğundan hangisinin ana giriş olduğu tesbit edilememiştir. Geçtiğimiz yüzyılda kaledeki duvar taşları Namrun’da ki evlerde kullanılarak yok olmuştur.

Dışkalenin kuzeyindeki surlar ( P ) kare şeklinde bir kule ve iki yanında uzanan sur duvarlarından oluşur. Hendeğin güney duvarı üzerindedir. Bu surlar üzerinde iki dönem vardır. ( Onarım geçirmiş olabilir)

Güneye doğru giden ve M kapısından geçen bir yol yükselerek K Kapısındaki basamaklara ulaşır. Hamamdan L kapısına giden yol N kapısına giden yoldan daha diktir. N Kapısı çok kötü durumdadır. Ama basamakları destekleyen duvarlar bugünde görünmektedir. L Kapısının güneyindeki duvar, sanki bir kulenin temeliymiş gibi dışa doğru yatıktır. L Kapısının 2.5 metre güneyindeki duvarın dışı cephesi diğer duvarlara nispeten daha pürüzsüz taş yüzey oluşur. Bu tür taş yüzey kullanımı Bizans yapılarında görülür. Bu kapının batı teras

duvarlarıyla beraber Bizans döneminden kaldığı düşünülür. Ve bu düşünce L kapısında bulunan bir yunan kabartmasıyla daha da güçlenir. L Kapısından K kapısının yükselen koridoru tamamen görünür. K Kapısının doğu yanı doğal dik kayalardan oluşur. Batı yanı ise taş duvardır. Koridor kuzey yarısında kayalıkların üzerine de altı tane kare delik vardır. Deliklerin dördü diğerlerine nazaran daha derindir ve diğer ikisi daha geniştir. Bu delikler büyük bir ihtimalle, koridorun üzerindeki ahşap bir gölgelik için açılmışlardır. Koridorun güneyindeki üçüncü bölümünde, bir bölümü kaya bir bölüm taş yığma basamaklar görülür. K Kapısından zigzag bir yolla J kapısına ulaşılır. J Kapısının batı duvarı ve kuzeybatı köşesi büyük ihtimalle Ermeni Yapı tekniğine tek kesin örnektir. Kapının 90 derece dönüşlü olması düşmanın koçbaşı kullanarak kapıyı kırmalarını engeller. Kapımn dışındaki ve doğusundaki kaya duvar üzerine kapının hemen dışındaki kiriş delikleri J kapısının dış yüzeyinde bir çeşit odanın bulunduğunu gösterir. J'nin dış kapısında doğusundaki kaya pervaz görülebilir.

J Kapısından iç kaleye girilir. İçkale üç bölüme ayrılmıştır. Güneyindeki üçüncü bölüm eğimli, ve dalgalı bir platformdaki yapı izlerinden oluşur. Ortadaki en büyük bölüm diğer bölümlere göre daha yüksekte hemen hemen üçgen şekilde bir tepedir. Bugün bu tepede hiçbir yapı izine rastlanmaz. Kuzeyde V şeklinde bir teras vardır ve bu terasm zirvesinde bugün büyük kısmı ayakta olan bir yapı vardır.

Zirvenin güneydeki üçüncü bölümü taş ve ahşap yapılarla kaplıdır. Bir zamanlar ahşap yapıların bitişik yerlerini destekleyen çok sayıdaki kare kiriş delikleri mevcuttur. Kaledeki en büyük oda, şu anda dikdörtgenimsi H bölümüdür.

İçkalenin kuzey ucundaki bugün ayakta olan tonozlu mekanlardan oluşan yapının dışında, kayaya oyulmuş iki büyük mekana rastlanmaktadır.

Kalenin taş duvarları birden fazla döneme aittir. ( Bizans ve Ermeni ) Gerek kalenin çok tahrip edilmiş olmasından gerekse kaledeki yapılara tarihi bir referans bulunmaması nedeniyle yapıların tarihlerini kesin olarak tesbit etmek imkansızdır.

 

Tonozlu tek yapı, içkalenin kuzey ucundaki ( A) yapısıdır. Bugün bu yapının 4 mekanı tonozlarıyla birlikte ayaktadır. Ve beşinci bir mekanın da izleri vardır. 2 mekanının batı duvarındaki izlerden 5 mekanının da bir tonozla örtülü olduğu anlaşılmaktadır. A yapısının sivri tonozlarının üstü bugün düz toprak damdır.

A yapısının yapım tekniğinin en önemli özelliği duvarlarının taş kaplama içi moloz dolgu olmasıdır. 5'inci mekanın batı duvarının moloz taş örtüsü yer yer toprak zeminden yaklaşık 20 - 30 cm yukarda izlenebilmektedir. Bu mekanın olası girişi güney duvarındadır. Bu mekanın kuzey batısında da daha küçük mekanların duvar izlerine rastlanmıştır. 5'inci mekanın kuzeyinde yer. alan dikdörtgen formlu 4 nolu mekanın güney duvarı haraptır. Mekanın girişinin konumuna yönelik bilgiler ancak kazı sonrası elde edilebilir. Bu mekanın batı

duvarında yüksek bir kotta ince bir mazgal penceresi vardır. Üst örtüsü tonoz olan mekanın batı duvarıyla birleştiği bölümde tonozun duvarında işlevi tam olarak anlaşılmayan bir " niş " bulunmaktadır. Tonozun ortasında kare formlu bir havalandırma deliği vardır.

Yapının merkezine yerleşmiş olan 2 nolu mekana üç tane pervazlı kapı açılır. Bu üç girişin en genişi batı duvarında olanıdır. Bu kapının kuzey yanında yuvarlak bir pencere mevcuttur. 2 mekanındaki bu tek pencerenin işlevi anlaşılamamıştır. 3 ve 4 mekanları gibi 2 mekanınmda tonozunda bir havalandırma deliği vardır. Tonozun güney ucu mekanın kaya duvarla birleştiği yerde yıkılmıştır. 1, 2 ve 3 mekanlarının duvar dolguları 4 mekanındaki gibi düzgün örülmemiş ve 4 mekanıyla karşılaştırılırsa fazla harç kullanılmıştır.

2 mekanından 3 mekanına açılan girişte bir zamanlar kanatlı bir kapıya ait olan izlere ( kapı kuşu ) rastlanmıştır. 3 mekanın kuzey duvarında bir pencere bulunmaktadır. 1 'inci mekanın kuzey duvarında da aynı özelliklere sahip bir pencere bulunmaktadır. Duvar örtüsü 1 ve 2 mekanlarındaki gibi düzgün kesme taş kaplamadır. 1, 2 ve 4 mekanlarında rastladığımız düzgün kesme taş tonoz bu mekanda kaba yonu taştır. Bu mekandan 1 nolu mekana bir giriş vardır.

1 Nolu mekanın güney duvarında kapının yanında bir çatlak vardır. Bu kapının üstünde bugün bir kısmı yıkık olan bir pencere vardır. Mekanın güney duvarı ve tonoz birbirinden ayrıktır. Batı duvarının bir kısmı, bu duvarın yaklaşık 2 metre yüksekliğe kadar kayadır. Doğu

duvarında içeriye ışık almak için dört mazgal pencere vardır. Pencerelerin pervazlarında demir parmaklık izleri (yuvarlak oyuklar) vardır. Pencerelerden ikisinde oturma yerlerine ait olabilecek izler vardır. Bu mekanın en önemli özelliği ise tonozunun kuzey ucunda bir yarım kubbe ile bitmesidir.

 

 

 

 

 

Yorumlar
Adınız :
E-Mail :
Başlık :
Yorumunuz :
Güvenlik :
Değiştir  
Toplam 0 yorum. Tüm yorumları okumak için tıklayın.
Diğer yazıları...
Köşe Yazarları
 ‹ 
 › 
Uysallar
ÇOK OKUNANLAR
SON YORUMLANANLAR
E-Mail Bülten Kaydı
Döviz Kurları
Blok 1
Arşiv Arama
- -
Blok 2
Anket
Blok 3.Reklam Alanı
Anamur Haber
© Copyright 2018 Gazi Soft. Tüm hakları saklıdır. Bu site Gazi SOFT haber yazılımı alt yapısı ile yapılmıştır.
GÜNDEM
Kadına Şiddet
Anayasa Haberleri
Trafik Kazaları
Yerel Seçimler
SPOR
Galatasaray
Fenerbahçe
Basketbol Haberleri
Şampiyonlar Ligi
SİYASET
Devlet Bahçeli
Kemal Kılıçdaroğlu
AKP Haberleri
EĞİTİM
Eğitim Haberleri
Eğitim Bakanlığı
A.Ö.L.
Eğitim Portalı
DÜNYA
Anamur Haber
Avrupa Haberleri
Amerika Gündemi
Suriye İç Savaş
Arıkan Meselesi